Food & Feed Safety Omnibus

Polski sektor cukrowniczy z zadowoleniem przyjmuje działania Komisji Europejskiej zmierzające do uproszczenia ram regulacyjnych dotyczących środków ochrony roślin, w szczególności w ramach pakietu uproszczeń „Food & Feed Safety Omnibus”. Przedstawione propozycje stanowią krok we właściwym kierunku, zwiększając efektywność, przewidywalność oraz spójność europejskiego systemu regulacyjnego.

Szczególnie pozytywnie oceniamy propozycję zmian w rozporządzeniu (WE) nr 1107/2009, mającą na celu przyspieszenie dostępu do biologicznych metod ochrony roślin, uproszczenie procedur zatwierdzania i odnawiania substancji czynnych, wprowadzenie bezterminowych okresów zatwierdzenia dla wybranych substancji, a także usprawnienie mechanizmów wzajemnego uznawania i rozwiązań dotyczących zastosowań małoobszarowych. Terminowy dostęp do bezpiecznych, skutecznych i innowacyjnych rozwiązań ochrony roślin ma kluczowe znaczenie dla utrzymania produktywności, konkurencyjności i zrównoważonego rozwoju europejskiego rolnictwa.

Jednocześnie konieczne są dalsze udoskonalenia proponowanych przepisów, aby zapewnić neutralne technologicznie, oparte na ocenie ryzyka oraz zharmonizowane ramy prawne, które zapobiegną fragmentacji rynku i zagwarantują rolnikom dostęp do pełnego zestawu skutecznych narzędzi ochrony roślin, obejmującego zarówno rozwiązania biologiczne, jak i konwencjonalne.

Zachowanie równowagi pomiędzy biologicznymi i konwencjonalnymi środkami ochrony roślin

Polski sektor cukrowniczy popiera rozwój biologicznych metod ochrony roślin oraz ich rolę w realizacji zasad integrowanej ochrony roślin. Należy jednak podkreślić, że obecnie rozwiązania biologiczne nie stanowią jeszcze pełnowartościowej i wystarczająco skutecznej alternatywy dla konwencjonalnych środków ochrony roślin we wszystkich uprawach i warunkach produkcyjnych, w tym w uprawie buraka cukrowego.

Nadmierne uprzywilejowanie produktów biologicznych bez uwzględnienia ich rzeczywistej skuteczności agronomicznej i dostępności może prowadzić do zachwiania równowagi regulacyjnej oraz ograniczenia możliwości skutecznej ochrony upraw. Transformacja w kierunku bardziej zrównoważonych rozwiązań powinna opierać się na pragmatycznym podejściu, zapewniającym rolnikom dostęp do wszystkich skutecznych narzędzi ochrony roślin.

Postulaty sektora:

• zapewnienie neutralnych technologicznie ram regulacyjnych wspierających zarówno biologiczne, jak i konwencjonalne środki ochrony roślin;
• zagwarantowanie sprawnych procedur zatwierdzania, odnawiania i ponownego zatwierdzania konwencjonalnych środków ochrony roślin;
• stosowanie uproszczeń proceduralnych w sposób proporcjonalny i niedyskryminujący wobec wszystkich kategorii środków ochrony roślin;
• rozszerzenie mechanizmu milczącej zgody państw członkowskich również na konwencjonalne środki ochrony roślin.

 

W kierunku unijnego systemu autoryzacji i wzajemnego uznawania

Pozytywnie oceniamy propozycje wzmacniające mechanizmy wzajemnego uznawania oraz tworzące jednolitą strefę oceny dla biologicznych i niskiego ryzyka substancji czynnych. Ograniczenie tych rozwiązań wyłącznie do części dostępnych technologii nie rozwiąże jednak problemu fragmentacji rynku wewnętrznego.

Bardziej zharmonizowany system obejmujący wszystkie środki ochrony roślin ograniczyłby obciążenia administracyjne, przyspieszył dostęp do nowych rozwiązań i zapewnił równe warunki konkurencji dla rolników w całej Unii Europejskiej.

Postulaty sektora:

• utworzenie jednolitej strefy oceny na poziomie UE obejmującej wszystkie substancje czynne i środki ochrony roślin;
• rozszerzenie automatycznego wzajemnego uznawania na wszystkie środki ochrony roślin, w tym produkty konwencjonalne.

 

Doprecyzowanie statusu prawnego materiału siewnego zaprawionego środkami ochrony roślin

Polski sektor cukrowniczy stoi na stanowisku, że wysiew zaprawionych nasion stanowi czynność agrotechniczną i nie powinien być traktowany jako stosowanie środków ochrony roślin.

Ochrona roślin następuje na etapie zaprawiania materiału siewnego. Po wykonaniu zabiegu nasiona zachowują status materiału rozmnożeniowego, a nie środka ochrony roślin. Brak jednoznacznych regulacji może prowadzić do rozbieżnych interpretacji przepisów przez państwa członkowskie, zwiększenia obciążeń administracyjnych oraz ograniczenia wykorzystania jednego z najbardziej precyzyjnych i efektywnych sposobów ochrony upraw.

Zaprawianie nasion ogranicza całkowite zużycie środków ochrony roślin, zmniejsza oddziaływanie na środowisko i wspiera działania prewencyjne zgodne z celami zrównoważonego rolnictwa.

Postulaty sektora:

• jednoznaczne wskazanie w rozporządzeniu (WE) nr 1107/2009, że wysiew zaprawionych nasion oraz sadzenie zaprawionego materiału rozmnożeniowego nie stanowią stosowania środków ochrony roślin;
• zapewnienie spójności przepisów unijnych w celu uniknięcia sprzecznych obowiązków i zapewnienia praktycznego stosowania regulacji.

 

Wzmocnienie podejścia opartego na ocenie ryzyka

Polski sektor cukrowniczy popiera odejście od nadmiernie restrykcyjnego podejścia opartego wyłącznie na właściwościach zagrożenia na rzecz systemu uwzględniającego rzeczywiste ryzyko związane ze stosowaniem substancji czynnych.

Obecne regulacje nadal w dużym stopniu opierają się na kryteriach hazardowych, które nie odzwierciedlają rzeczywistych warunków użytkowania, dostępnych środków ograniczających ryzyko ani postępu technologicznego.

Postulaty sektora:

• pełne wdrożenie systemu opartego na ocenie ryzyka, uwzględniającego rzeczywiste scenariusze narażenia, środki ograniczające ryzyko oraz postęp technologiczny;
• wprowadzenie mechanizmu elastyczności umożliwiającego zatwierdzanie lub odnawianie substancji czynnych w uzasadnionych przypadkach, gdy ryzyko może być skutecznie kontrolowane, a brak alternatyw mógłby negatywnie wpłynąć na produkcję rolną i bezpieczeństwo żywnościowe.

 

Stworzenie jasnych ram prawnych dla wykorzystania dronów w rolnictwie

Polski sektor cukrowniczy z zadowoleniem przyjmuje propozycje zmian w dyrektywie 2009/128/WE dotyczącej zrównoważonego stosowania pestycydów, które ułatwiają wykorzystanie dronów w ochronie roślin.

Drony rolnicze mogą przyczynić się do bardziej precyzyjnego stosowania środków ochrony roślin, ograniczenia ich zużycia, zmniejszenia narażenia operatorów oraz rozwoju rolnictwa precyzyjnego. Aby w pełni wykorzystać potencjał tej technologii, konieczne jest jednak stworzenie jasnych, spójnych i zharmonizowanych zasad obowiązujących w całej Unii Europejskiej.

Postulaty sektora:

• wsparcie proponowanych rozwiązań ułatwiających wykorzystanie dronów oraz zapewnienie ich jednolitego wdrożenia w państwach członkowskich;
• opracowanie kompleksowych ram prawnych UE umożliwiających bezpieczne i szerokie wykorzystanie dronów do aplikacji środków ochrony roślin.

 

Rewizja rozporządzenia (WE) nr 999/2001 dotyczącego BSE

Polski sektor cukrowniczy pozytywnie ocenia rewizję rozporządzenia (WE) nr 999/2001 w ramach pakietu „Food & Feed Safety Omnibus”.

Ponad dwadzieścia lat doświadczeń oraz postęp wiedzy naukowej potwierdzają, że komponenty pochodzenia zwierzęcego wykrywane sporadycznie w materiałach paszowych pochodzących z buraków cukrowych mają charakter naturalny i nie stwarzają ryzyka przenoszenia BSE. Wyniki badań wskazują, że wykrywane pozostałości pochodzą głównie od gryzoni, które nie są wektorami tej choroby.

Proponowane zmiany stanowią przykład racjonalnego i proporcjonalnego podejścia regulacyjnego opartego na aktualnej wiedzy naukowej i rzeczywistej ocenie ryzyka.

Postulaty sektora:

• zapewnienie pełnego stosowania podejścia opartego na ocenie ryzyka przy rewizji rozporządzenia (WE) nr 999/2001;
• wyłączenie materiałów paszowych pochodzenia roślinnego spod zakresu stosowania rozporządzenia zgodnie z art. 1 ust. 2.

 

Podsumowanie

Polski sektor cukrowniczy popiera kierunek zmian proponowanych przez Komisję Europejską w ramach pakietu „Food & Feed Safety Omnibus”. Jednocześnie apelujemy o dalsze działania na rzecz stworzenia bardziej spójnych, opartych na nauce i ocenie ryzyka regulacji, które będą wspierać konkurencyjność europejskiego rolnictwa, bezpieczeństwo żywnościowe oraz zrównoważony rozwój produkcji rolnej i przemysłu cukrowniczego.